Zijn er richtlijnen voor de verlichtingssterkte?

In onze eerdere artikelen over het maken van en de aandachtspunten voor een lichtplan, schreven we al over de vastgelegde verlichtingssterkte per ruimte in lux. Om ervoor te zorgen dat alle lichtadviseurs dezelfde lichtsterkte voor een ruimte hanteren, heeft de Europese Unie richtlijnen opgesteld voor verlichtingssterktes: de zogenaamde NEN-normen. De verlichtingseisen die wij in Nederland hanteren voor ruimten, taken en activiteiten zijn conform de NEN-EN 12464-1:2011 (nl).

Het belang van een NEN norm

Een goed verlichte werkplek, ongeacht de uitvoering van de taak, is belangrijk voor de gezondheid en het welzijn van werknemers. Het zorgt er bijvoorbeeld voor dat werknemers minder vaak ziek zijn en zich beter kunnen concentreren. Ook heeft licht een sterke invloed op het humeur van de mens.

Wanneer je enkel een werkplek goed verlicht, heeft de hoeveelheid licht in de overige omliggende ruimtes alsnog invloed op de gezondheid, concentratie en vrolijkheid van werknemers. Om ervoor te zorgen dat iedere ruimte, ongeacht de taak die er wordt uitgevoerd, de juiste hoeveelheid licht bevat heeft het NEN een uitgebreide lijst opgesteld waarin het gemiddelde verlichtingsniveau in lux per ruimte is opgenomen.

Verkeerzones in gebouwen:

Gem. verlichtingssterkte:

Circulatiegebieden en gangen

100 lux

Trappen, roltrappen, loopbanden

100 lux

Hefinrichtingen, liften

100 lux

Laadhellingen, laadperrons

150 lux

Algemene ruimten in gebouwen:

Gem. verlichtingssterkte:

Kantines, provisieruimten

200 lux

Toiletruimten

100 lux

Ruimten voor lichaamsoefeningen (fitnessruimten)

300 lux

Garderobes, wasruimten, badkamers, toiletten

200 lux

Ziekenverblijf

500 lux

Ruimten voor medische verzorging

500 lux

Opslag- en voorraadruimten

100 lux

Expeditie- en verpakkingsruimten

300 lux

Magazijnruimten: gangpaden onbemand

20 lux

Magazijnruimten: gangpaden bemand

150 lux

Kantoren

Gem. verlichtingssterkte

Archiveren, kopiëren enz.

300 lux

Schrijven, typen, lezen, gegevensverwerken

500 lux

Technisch tekenen

750 lux

Conferentie- en vergaderruimten

500 lux

Receptiebalie

300 lux

Archieven

200 lux

Verkoopruimten

Gem. verlichtingssterkte

Verkoopruimte

300 lux

Kassa

500 lux

Onderwijsinstituten - Onderwijsgebouwen

Gem. verlichtingssterkte

Klaslokalen, instructielokalen

300 lux

Klaslokaal voor avond- en volwassenenonderwijs

500 lux

Auditorium, collegezaal

500 lux

Zwart, groen en wit schoolbord

500 lux

Entrees

200 lux

Circulatiegebieden, gangen

100 lux

Trappen

150 lux

Algemene studenten- en verzamelruimten

200 lux

Bibliotheek: boekenrekken

200 lux

Bibliotheek: leeszalen

500 lux

Sporthallen, gymnastiekzalen, zwembaden

300 lux

Kantines

200 lux

Rekenen met lichtsoftware

Welke verlichting geschikt is voor de ruimte die jij wilt belichten, hangt af van verschillende factoren. Naast de grootte, omvang en hoogte van de ruimte is het van belang te weten welke werkzaamheden er in de ruimte verricht worden. Wanneer je bovenstaande tabel volgt, weet je zeker dat je voldoet aan de gestelde eisen van het NEN. Door jouw lichtplan met behulp van RELUX of DiaLUX vorm te geven kun je rekening houden met de verblinding die door armaturen kan worden veroorzaakt en bereken je eenvoudig de hoeveelheid energieconsumptie uit.

Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen? Neem gerust contact op met één van de lichtexperts van TRILUX via Jan Van Riel. We helpen je graag!

Jan Van Riel
Leider Akademie TRILUX Benelux